Cart 0
In een tijdperk waarin crisissen elkaar snel opvolgen en polarisatie de norm lijkt, is het succes van een merk nooit vanzelfsprekend. Marketingstrateeg Fons Van Dyck onderzoekt in zijn boek ‘Marketing in tijden van Trump’ hoe merken navigeren in een wereld van onzekerheid en politieke schommelingen. De lezer krijgt inzicht in de dynamiek van moderne marketing, de impact van technologie zoals AI en de rol die merken spelen als betrouwbare gidsen voor consumenten in turbulente tijden.
STOND DE HERVERKIEZINGEN VAN TRUMP SYMBOOL VOOR DE VERANDERING VAN EEN TIJDPERK?
“Na de coronacrisis kregen we de oorlog in Oekraïne, de energiecrisis en de klimaatverandering. Deze opeenvolging creëert een klimaat van aanhoudende onzekerheid waarin mensen veiligheid zoeken, bijvoorbeeld in hun beleggingen. In zulke periodes winnen sterke, autoritaire leiders aan invloed. Figuren zoals Donald Trump zijn in die zin symbolen van een veranderende tijdsgeest, zoals ik in het boek beschrijf.”
WANNEER BESEFTE JE DAT DEZE SITUATIE GEEN TIJDELIJKE STORM MEER WAS, MAAR ECHT WEL EEN NIEUWE CONSTANTE?
“In 2020 werd duidelijk dat we geconfronteerd werden met de grootste crisis in de westerse wereld sinds de Tweede Wereldoorlog, niet alleen door de omvang, maar vooral door de diepe impact op ons gedrag. Eerdere crises, zoals de bankencrisis of dotcomcrisis, troffen slechts een deel van de bevolking, maar de coronacrisis raakte iedereen en overal: Kerstmis en Nieuwjaar in bubbels, familiebezoeken via schermen, het sociale leven doorkliefd. Ik geloof al langer in langetermijngolven van ongeveer vijftig jaar: 25 à 30 jaar van optimisme en vertrouwen in een betere toekomst, gevolgd door periodes van angst en onzekerheid over de dag van morgen. Toen de coronacrisis afzwakte, verwachtte men collectieve bevrijding, maar vrijwel meteen volgde de oorlog in Oekraïne, inflatie van meer dan twaalf procent, extreme weersfenomenen en een constante dreiging van nieuwe crises. 8 op 10 Vlamingen is er volgens mijn onderzoek van overtuigd dat de kinderen en kleinkinderen het morgen slechter zullen hebben dan hun ouders of grootouders in hun jeugd.”
ZOU DIT HET GOEDE MOMENT KUNNEN ZIJN WAAROP MARKETEERS HUN STRATEGIEËN FUNDAMENTEEL MOETEN HERDENKEN?
“Ze moeten hun strategie voortdurend toetsen aan de tijdsgeest. Merken moeten flexibel en wendbaar zijn en zich aanpassen aan nieuwe realiteiten zoals AI, maar tegelijk stevig verankerd blijven in hun waarden, identiteit en cultuur. Wie te veel buigt, verliest zijn kern en vervreemdt van trouwe klanten. De les is duidelijk: buig mee met de tijd, maar blijf trouw aan jezelf.”
JE STELT DAT MERKEN OPNIEUW DE REGIE MOETEN NEMEN. WAT BETEKENT DAT CONCREET?
“In een crisis lopen merken het risico om de speelbal te worden van krachten buiten hun controle, zoals de invloed van Donald Trump laat zien. Om de regie te behouden moeten merken innoveren door toekomstgericht te investeren en bewust tegen de maatschappelijke stroom ingaan door te verbinden en inclusie te bevorderen. Dat betekent je aanpassen aan de tijdsgeest, zonder je identiteit te verliezen. Economisch betekent dit niet alleen kosten besparen, maar ook blijven investeren in vernieuwing en marketing. Zo blijft een merk overeind en relevant.”
TESLA BLIJFT DAARBIJ EEN ERG OPVALLEND MERK. WAT MAAKT HET TEGELIJK EEN STERK EN KWETSBAAR MERK IN DIT NIEUWE TIJDPERK?
“Tesla stond symbool voor een innovatief, toekomstgericht merk dat duurzaamheid en technologische vernieuwing omarmde. Het beeld kantelde toen Elon Musk zich politiek profileerde als supporter van Donald Trump waardoor hij zijn publiek toch wat vervreemdde. Het resultaat was een boycot vanuit progressieve kringen. De verkoop daalde spectaculair en aandeelhouders grepen in, Musk moet zich weer richten op innovatie. De les is duidelijk: een merk moet trouw blijven aan zijn kern. Sterke merken moeten bakens van vertrouwen zijn met een duidelijke koers.”
WELKE BELGISCHE MERKEN TONEN HET MEESTE BEGRIP VOOR DEZE NIEUWE SITUATIE?
“In mijn boek gebruik ik KBC met de digitale assistent Kate. De bank past zich aan de nieuwe tijdsgeest aan, maar blijft trouw aan zijn traditie van klantgerichtheid. Het laat zien dat zelfs een grote bank zich moeiteloos kan aanpassen aan nieuwe trends zonder haar identiteit te verliezen, terwijl technologische ontwikkelingen zoals AI – geen hype, maar een fundamenteel onderdeel – daarin een cruciale rol spelen. AI zal de komende jaren de marketing bepalen. Ze beïnvloedt alle menselijke en economische activiteiten. Het marketinglandschap verandert radicaal en vraagt dat merken zich voorbereiden op een totaal nieuwe realiteit.”
BEN JE BANG DAT DE WIND VAN MEDIACONTROLE OOK NAAR EUROPA ZOU KUNNEN OVERWAAIEN?
“Het gevaar is reëel en het is nu al duidelijk zichtbaar bij bepaalde groepen die normaal onafhankelijk en kritisch zouden moeten kunnen opereren, zoals wetenschappers. In België en Nederland zien we onderzoekers die in de VS werken alleen nog anoniem mediaverklaringen afleggen uit angst voor stopzetting van financiering. Ook in Europa zijn waarschuwingssignalen zichtbaar: in Hongarije zijn de vrije pers en universiteiten grotendeels aan banden gelegd. Het gesprek dat we nu voeren, is misschien morgen niet meer mogelijk, publicatie is geen vanzelfsprekendheid meer.”
MAAKT DIE EVOLUTIE JE TOCH EEN BEETJE ANGSTIG?
“Ik maak me zeker zorgen, maar angst is de slechtste raadgever. Mijn motto is al jaren: willen is kunnen. Ik ga niet tegen windmolens vechten, maar we moeten de realiteit wel onder ogen zien. We laten een mooie zomer achter ons en de mentale winter staat voor de deur, maar we kunnen daar wél doorheen. Precies daarom is het zo belangrijk trouw te blijven aan de waarden waar je voor staat. Dat is uiteindelijk het enige kompas dat je door zulke tijden loodst.”
WAT DRIJFT JE IN JE WERK?
“Ik leef in een omgeving die boeit, prikkelt en nieuwsgierigheid opwekt. Tegelijk wil ik mensen met mijn boeken een kader bieden in de chaos van de wereld. Ik ben geboren in 1959 en heb hoogte- en dieptepunten van de moderne geschiedenis meegemaakt: de ‘golden sixties’, de maanlanding, de economische crisis in de jaren zeventig, de sluiting van steenkoolmijnen, de textielindustrie in Vlaanderen, de Bende van Nijvel, de Koude Oorlog, de opkomst van aids. En nadien dan weer de val van de muur, het einde van de koude oorlog, het eengemaakte Europa, de doorbraak van het internet. En nu een nieuwe winterperiode die voor de deur staat. Ik heb doorheen deze golfbewegingen altijd gezien dat mensen, mits vrijheid en mogelijkheden, hun toekomst kunnen vormen. Zelfs in donkere tijden ontstaan kiemen van iets nieuws. Zo leidde in de jaren ’80 de ondergang van de textielindustrie tot de oprichting van de Antwerpse Modeacademie waaruit enkele jaren later de Antwerpse Zes voortkwam. Vanuit een kleine plek ontstond wereldwijde impact: Vlaamse mode vond zijn weg naar winkels in Parijs tot Los Angeles. Met beide voeten op de grond – zonder het hoofd in de wolken of overmatige somberheid – geloof ik dat mensen zelfs in moeilijke tijden tot buitengewone prestaties in staat zijn.”
‘Marketing in tijden van Trump’ telt 200 pagina’s, uitgegeven bij LannooСampus en kost € 29,99. FONSVANDYCK.BE
Dit artikel komt uit ons magabook KNOKKE Talks. Issue 10 (winter vibes 2025). Te bestellen in onze webshop of gratis online beschikbaar om te lezen.
Journalist: Steven Verhamme
